2026-10-14

Chọn thảm cách điện theo điện áp làm việc lớn nhất của thiết bị nơi người đứng thao tác: điện áp sử dụng tối đa của thảm phải bằng hoặc cao hơn điện áp đó. Lưới 22 kV dùng thảm 22 kV trở lên (theo IEC 61111 là cấp 3, điện áp sử dụng tối đa 26,5 kV); lưới 35 kV dùng thảm 35–36 kV (cấp 4, tối đa 36 kV); tủ hạ thế dùng thảm hạ áp (cấp 0, tối đa 1 kV). Thảm là phương tiện bảo vệ bổ trợ, luôn dùng kèm găng, ủng cách điện và quy trình an toàn điện.

Thảm cao su cách điện được trải trước tủ điện, máy cắt, trạm biến áp để cách ly người thao tác với nền đất. Chọn thảm có cấp thấp hơn điện áp thực tế là lỗi phổ biến và nguy hiểm, vì thảm có thể bị đánh thủng khi xảy ra sự cố.

Cấp thảm cách điện theo IEC 61111

Tiêu chuẩn quốc tế IEC 61111 chia thảm cách điện thành 5 cấp theo điện áp sử dụng tối đa (xoay chiều, giá trị hiệu dụng):

Cấp (class)	Điện áp sử dụng tối đa	Điện áp thử	Phù hợp lưới
0	1.000 V	1.500 V	Hạ thế 0,4 kV, tủ điện phân phối
1	7.500 V	11.250 V	Trung thế đến 6 kV
2	17.000 V	25.500 V	Trung thế 10 kV, 15 kV
3	26.500 V	39.750 V	Trung thế 22 kV
4	36.000 V	54.000 V	Trung thế 35 kV

Nguồn số liệu cấp và điện áp: tài liệu thảm cách điện IEC 61111 của hãng CATU (Pháp). Cột "Phù hợp lưới" là cách đối chiếu của ITC với các cấp điện áp phổ biến tại Việt Nam.

22 kV hay 35 kV: chọn thế nào?

Vị trí thao tác	Điện áp lớn nhất	Thảm nên dùng	Mã tại ITC
Tủ điện hạ thế, tủ MCC trong xưởng	≤ 1 kV	Thảm hạ áp	Thảm cách điện hạ áp 1 m x 1 m
Trạm, tủ trung thế 10 kV	10 kV	Thảm 10 kV trở lên	Thảm cách điện 10 kV (1 m x 1 m), thảm cao su hạ áp 10 kV
Trạm biến áp, tủ RMU 22 kV	22 kV	Thảm 22 kV trở lên	Thảm cách điện 22 kV (1 m x 1 m)
Trạm 35 kV, nhà máy điện, trạm trung gian	35 kV	Thảm 35–36 kV	Thảm cách điện 35 kV (1 m x 1 m), thảm cao su 36 kV

Nguyên tắc: nếu một phòng có cả thiết bị 22 kV và 35 kV, chọn thảm theo cấp cao nhất. Thảm cấp cao dùng được cho điện áp thấp hơn, không có chiều ngược lại.

Kiểm tra thảm trước khi dùng

Đọc nhãn: cấp hoặc điện áp sử dụng, tiêu chuẩn áp dụng, nhà sản xuất, ngày kiểm định gần nhất. Thảm không rõ cấp thì không dùng cho trung thế.
Kiểm tra bằng mắt: không nứt, thủng, phồng rộp, chai cứng, không dính dầu mỡ hay vật kim loại. Thảm bẩn thì lau bằng xà phòng, nước sạch và để khô.
Thử điện định kỳ: theo khuyến cáo của CATU, thảm từ cấp 1 trở lên không nên dùng nếu chưa được thử điện trong vòng 12 tháng trước đó; cấp 0 chỉ cần kiểm tra bằng mắt. Áp dụng thêm quy định an toàn điện của đơn vị.
Trải kín vùng đứng: khi ghép nhiều tấm, không để khe hở ở vị trí chân người thao tác.

4 sai lầm thường gặp

Dùng thảm 22 kV cho trạm 35 kV vì "gần đúng": điện áp vượt mức sử dụng tối đa của thảm.
Coi thảm là biện pháp duy nhất: thảm chỉ là phương tiện bổ trợ; người thao tác vẫn cần găng tay, ủng cách điện, sào thao tác và phiếu công tác.
Để thảm dưới nắng, gần dầu mỡ, hóa chất: cao su lão hóa nhanh, giảm khả năng cách điện.
Không ghi ngày kiểm định: không chứng minh được thảm còn đạt khi có kiểm tra an toàn.

Góc nhìn ITC: lập danh sách theo vị trí, không theo phòng

Cách ITC khuyến nghị cho bộ phận an toàn và cơ điện: lập danh sách từng vị trí thao tác (tủ hạ thế, tủ RMU, máy cắt, máy biến áp) kèm điện áp lớn nhất, sau đó chọn thảm, găng và ủng cách điện cùng cấp cho từng vị trí. Danh sách này cũng là cơ sở để lên lịch thử điện định kỳ và thay thế khi thảm hết hạn sử dụng.

Vì sao chọn thảm cách điện tại I.T.C Việt Nam?

Có đủ CO, CQ, Test Report theo lô hàng và chứng nhận hợp quy với mặt hàng thuộc diện phải công bố – cung cấp kèm hồ sơ khi giao.
Dải thảm từ hạ áp đến 36 kV, cùng găng tay, ủng cách điện, sào thao tác – một đơn hàng cho cả phòng tủ điện.
Giao hàng từ kho Hà Nội và TP.HCM.

Nhà máy, đơn vị điện lực: đăng ký khảo sát và đánh giá mối nguy miễn phí tại phòng tủ điện, trạm biến áp; ITC đề xuất bộ phương tiện cách điện theo cấp điện áp và tổ chức training sử dụng, kiểm tra sản phẩm cho người lao động.

Đại lý bảo hộ lao động: thảm cách điện bán theo dự án trạm và tủ điện – liên hệ để nhận bảng giá đại lý, hồ sơ chứng từ đi kèm, chính sách công nợ và hỗ trợ vận chuyển.

Hotline: 0329 988 989 · Xem thêm: Thảm cách điện 22 kV · Thảm cách điện 35 kV · Thảm cao su 36 kV · Thảm 10 kV · Thảm hạ áp · Thiết bị an toàn điện · Găng tay cách điện

Câu hỏi thường gặp

Trạm 22 kV dùng thảm cách điện loại nào?

Dùng thảm có điện áp sử dụng tối đa từ 22 kV trở lên, tương đương cấp 3 theo IEC 61111 (tối đa 26,5 kV). Có thể dùng thảm 35–36 kV cho trạm 22 kV, nhưng không dùng thảm 10 kV hay thảm hạ áp cho vị trí này.

Thảm cách điện 35 kV khác thảm 22 kV thế nào?

Thảm 35 kV có cấp cách điện cao hơn, tương đương cấp 4 theo IEC 61111 (điện áp sử dụng tối đa 36 kV), dùng cho trạm và tủ 35 kV. Thảm 35 kV dùng được cho vị trí 22 kV; thảm 22 kV không dùng cho vị trí 35 kV.

Bao lâu phải thử điện lại thảm cách điện?

Theo khuyến cáo của hãng CATU, thảm từ cấp 1 trở lên cần được thử điện trong vòng 12 tháng trước khi sử dụng; thảm cấp 0 (hạ áp) kiểm tra bằng mắt trước mỗi lần dùng. Đơn vị nên ghi ngày thử trên thảm và theo quy định an toàn điện nội bộ.

Có thảm cách điện thì có cần găng tay, ủng cách điện không?

Có. Thảm cách điện là phương tiện bảo vệ bổ trợ, cách ly người với nền đất. Người thao tác vẫn phải dùng găng tay, ủng cách điện cùng cấp điện áp, sào thao tác và tuân thủ quy trình an toàn điện của đơn vị.